Spiradonta spiralis
Vorm en voedsel
De Spiradonta spiralis is een boomlevend zoogdierachtig dier met een spiraalvormige onderkaak. Met de gedraaide snuit opent het smalle harsgangen in bomen en bereikt het zoete sap dat voor andere dieren ontoegankelijk blijft. Aan de snuit zitten kleine uitklapbare borstelharen waarmee het onbedoeld schimmelsporen verspreidt. Zijn voeding helpt daardoor het woud te vernieuwen. Zelf lijkt de Spiradonta vooral belangstelling te hebben voor de hars.
Routes en bezit
Volwassen dieren volgen een vaste kring van vijf tot acht bomen. De route wordt niet verdedigd met geweld, maar met aanhoudende aanwezigheid. Wanneer een jonge soortgenoot een geliefde boom bezet, wacht het oudere dier vlak achter hem. Het wacht zonder geluid, zonder beweging en soms zonder te eten. Jonge dieren vertrekken meestal uiteindelijk vanzelf. Dit wordt als een vreedzame vorm van territoriaal gedrag beschreven. Voor de betrokken jongere kan het langdurige aanstaren een andere betekenis hebben.
Balts
Tijdens de balts raken twee dieren met hun gedraaide snuiten kort elkaars voorhoofd. Hun kaken grijpen daarbij een ogenblik in elkaar. Een onhandige beweging kan de beide dieren voor enkele seconden vastzetten. Observaties laten zien dat een paar deze handeling soms vele malen herhaalt, zelfs wanneer de eerste poging duidelijk geslaagd was. Men vermoedt dat de herhaling dient om de onderlinge pasvorm te beoordelen. Het is niet bekend op welk moment de beoordeling definitief wordt.
Jongen en veldnotities
De eieren blijven in beschutte, warme boorkamers achter. Jonge dieren erven geen volwassen route en moeten hun eigen kring bomen zoeken. Dat leidt geregeld tot ontmoetingen met oudere, weinig inschikkelijke soortgenoten. Een jong exemplaar volgde een volwassen dier ooit drie dagen lang van boom tot boom zonder door te dringen tot het beste voedsel. Op de vierde dag ontdekte het een kleine, ongebruikte boom achter het kamp van de onderzoekers. Daar bleef het. Niet alle zelfstandigheid begint met een groot avontuur.
Verwante soorten
Velutinavis crepuscularis · Nebulaptera velatus · Gyrorostris orbicularis
Fictieve taxonomie. Dit artikel maakt deel uit van een verzonnen natuurarchief.